AFGANİSTAN’DAN KÜRESEL DENGELERE -2-
Ağustos 25, 2021
ORTA ASYA’NIN 2021 AĞUSTOS AYI ENERJİ Z RAPORU
Eylül 1, 2021

AFGANİSTAN’DAN KÜRESEL DENGELERE -3-

Taliban’ın gelişi ile Afganistan’da patlamalar durulabilmiş değil.

En son havaalanı yakınlarında DAEŞ’in Horasan Kolu tarafından üstlenilen saldırıda 170’in üzerinde ölü olduğu biliniyor.

Ülke tam bir kaos içinde…

Birçok insan Taliban’ın ılımlı hissi veren söylemlerinin ne kadar uygulanabilir olduğu konusunda şüpheli.

İmkânı olanlar firar edebiliyor.

Olmayanlar ise derin bir korku içinde, hayatta kalabilmenin yollarını arıyor.

Taliban henüz bırakın ülkedeki diğer gruplarla uzlaşabilmeyi, kendi içindeki farklı fraksiyonların dahi koordineli çalışabilmesini tesis edememiş durumda.

Öte yandan birçok askeri ve diplomatik dış misyon ülkeyi terk ediyor.

Fakat kırılmaların getirebileceği olası fırsatlardan faydalanmak isteyen birçok devlet de sürece bir şekilde müdahil olmaya çalışıyorken;

Böyle bir ortamda, bir de DAEŞ gibi terör örgütlerinin uzantıları karşımıza çıkıyor…

****

ABD’den doğan boşluğu doldurmak için ortaya atılan Çin, yarışa hızlı başladı.

Doğu Türkistan menşeili ve Suriye’de yerine göre DAEŞ ile de ilişkisi olan bazı radikal grupların mevcudiyeti de ilişkilerde bir kaldıraç olarak kullanılmaya çalışılıyor gibi…

Tabii bu gibi etmenler süreci ne kadar değiştirebilecek göreceğiz!

Öte yandan Çin altyapı, maden, enerji, iletişim gibi birçok alanda girişimlerine başladı bile…

Bu tür girişimler, Afganistan’da çok daha farklı bir modelin oluşmasına zemin hazırlayabilir.

Fakat öylesi bir zemine erişebilmek için, Afganistan’ın daha gitmesi gereken çok yolu var!

****

Dışarıdan bakıldığında, görünen tabloda en mantıklı duruş; askeri seçenekleri rafa kaldırıp, Taliban’ı realitede ılımlaştıran, şeffaflaştıran, diğer etkin grupların da katılımının sağlandığı, Afganistan’ın Batı tarafından tamamen dışlanmadığı bir modeli elde edebilmek için siyasi ve diplomatik girişimlere ağırlık vermek gibi görülüyor.

Tabii bu yapılırken de, ülkenin kendi iç güvenliğini tesis edebilmesine destek olmak, göç sorununu yönetebilmek ve yeni olası göç dalgalarının önüne geçebilecek bir zemini oluşturmak gerekiyor!

İşte bu bağlamda; ülke iç dinamiklerini ilgilendiren ikinci kısmı gerçekleştirebilmek epey zor gibi…

Hatta Taliban teşkilatlarının eğitim düzeyi, sosyal alt yapısı, illegaliteye meyli düşünüldüğünde birkaç yıl içerisinde bu hedeflerin yakalanması imkânsız gibi…

****

Nasıl olur bilinmez. Lakin Türkiye işte böylesi bir ortamda, kardeş ülke olarak tanımladığı Afganistan’daki (NATO dâhilinde başlattığı) askeri misyonundan şimdilik vazgeçerek, ülkeyi uluslararası kamuoyunda yalnızlaştırmadan sorunlarına çözüm bulabilecek bir zeminde desteklemeye ve bu doğrultuda büyük çaba sarf etmeye devam ediyor.

Sözü, duruşu, etnik ve mezhepsel bağları, teknik ve askeri kabiliyetleri ve komşu ülkeler ile ilişkileri dikkate alındığında, ortadaki bu kaosu Türkiye’den daha başarılı çözebilecek bir ülke daha yok gibi…

****

Dediğimiz gibi, kardeş ülke Afganistan’da yüzlerce yıl önce yitirilmiş huzurun kısa zamanda yeniden tesis edilmesi hiç de kolay olmayacak!

Özellikle de bu bölge bundan sonra Çin ve ABD arasındaki rekabetin saha alanlarından biri olarak karşımızda duracak iken…

Fakat yine de gayrete devam…

Hiç Türkiye Horasan’ına veya Türkistan’ına sahip çıkmaktan vazgeçer mi?

Geçmez tabii…

Ama imkânlar dâhilinde…

Adım adım…

 

Oğuzhan AKYENER
Oğuzhan AKYENER
Oğuzhan Akyener 1983 yılında Gönen’de doğmuştur. Eğitim hayatına Gönen Şehit Rahmi İlkokulunda başlamış ve orta okuldan itibaren, Gönen Anadolu Lisesi’nde devam etmiştir. 2001 yılında buradan mezun olduktan sonra, Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ)’nde Petrol ve Doğalgaz Mühendisliği’nde lisans eğitimine başlamıştır. ODTÜ’de öğrenim gördüğü dönemde çok aktif bir öğrencilik hayatı geçiren Akyener, birçok sosyal projede görev almış, TESPAM’ı bir öğrenci kulübü olarak hayata geçirmiş, eş zamanlı olarak Anadolu Üniversitesi’nde İşletme alanında eğitim almaya başlamış, Gönen Jeotermal Kaynakları ile ilgili projeler hazırlamış ve birçok uluslararası ortamda konuşmacı olarak ülkesini ve kurucusu olduğu öğrenci kulüplerini temsil etmiştir. 2006 yılında ODTÜ Petrol ve Doğalgaz Mühendisliğinden, 2008 yılında ise Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesinden mezun olmuştur. Aynı zamanda ODTÜ mezuniyeti sonrasında, Gönen Belediyesi’ne “Jeotermal Rezervuar Yönetimi” ve yüzey tesisleri alanında bir yıl boyunca danışmanlık hizmeti vermiştir. Bu süreçte de eş zamanlı olarak bir dış ticaret firmasında iş hayatına başlamıştır. 2006 yılı sonunda TPAO Yurtdışı Projeler Dairesi’nde Rezervuar Mühendisi olarak göreve başlayan Akyener, kurumun Azerbaycan, Libya, İran, Cezayir, Irak, Tunus, Kazakistan, Brezilya, Ukrayna, Suriye, Özbekistan, Türkmenistan, İngiltere, Rusya gibi birçok projesinde aktif görev almıştır. Ayrıca 2007 yılında ODTÜ Jeodezi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Bölümünde, uzaktan algılama ve CBS tabanlı sistemler alanında akademik çalışmalar yapmıştır. 2007 – 2009 yılları arasında TPAO’nun Libya Ofisinde teknik ihalelerin değerlendirilmesi kapsamında dönüşümlü olarak görev almıştır. 2010 – 2011 yılları arasında Ağrı Doğubayazıt İlçesinde (kısa dönem olarak) askerlik görevini tamamlamıştır. Askerlik sürecinde de, “Bölük İçi Kalite Çemberi” gibi bazı yeni uygulamaların hayata geçmesine vesile olmuştur. 2011 – 2014 yılları arasında TPAO’nun Azerbaycan ofisine, ilgili bütün projelerden sorumlu Teknik Müdür olarak atanmış ve TPAO’yu ilgili uluslararası ortamlarda temsil etmiştir. 2014 – 2018 yılları arasında, TPAO’nun Merkez Ofisinde Yurtdışı Projeler ve İş Geliştirme alanında danışmanlık görevini sürdürmüştür. Ayrıca Azerbaycan’dan Türkiye’ye dönüş yaptıktan sonra, 2015 yılında, bir öğrenci kulübü olarak başlattığı TESPAM’ı bir düşünce kuruluşu olarak yeniden aktive etmiş ve TESPAM bünyesinde birçok uluslararası çalışma ve projeye imza atmıştır. 50’den fazla makalesi, yüzlerce köşe yazısı, onlarca röportajı farklı ortamlarda yayınlanmış ve ulusal, uluslararası arenada beğeni kazanmıştır. TESPAM bünyesinde çıkartılan “Energy Policy Turkey” ve “Turkish Journal of Energy Policy” dergilerinin yazarı ve imtiyaz sahibidir. “Enerji Panorama” ve “Yerli Düşünce” dergilerinde de köşe yazarlığı yapmakta, TESPAM’ın başkanlığını, TENVA’nın yönetim kurulu üyeliğini ve Kıbrıs Bahçeşehir Üniversitesi Deniz Hukuku Uygulamaları Araştırma Merkezi’nin de danışmanlar kurulu üyeliğini sürdürmektedir. Köklerine bağlı, şehirlileşme üzerine kurulan bir medeniyet tasavvurunu hayata geçirme gayesiyle faaliyet gösteren; “Cuma Ağacı” derneğinin ise kurucu başkanıdır. Farklı alanlarda kaleme aldığı (“Peygamber Ordusunda Askerlik”, “Cuma Rüzgarı”, “Bizim Halep: Enerji Harekatı”, “Doğu Akdeniz Gaz Politikaları”, “Enerji-Güvenlik-Siyaset Boyutlarıyla Suriye İç Savaşı”, “Türk-İslam Dünyasında Enerji Birliği” ve “Yeni Türkiye Vizyonunu Taşıyan Örnek Bir Belediyecilik Anlayışı” isimlerinde) 7 adet kitabı bulunan Akyener, 2016 yılında Yıldırım Beyazıt Üniversitesi’nde İşletme alanında yüksek lisans programını tamamlamıştır. 2017 yılında ise Polis Akademisi’nde Uluslararası Güvenlik alanında başladığı ve tamamlanmak üzere olan akademik çalışmalarına ek olarak, hukuk ve uluslararası ilişkiler alanlarında da farklı üniversitelerde eğitimine devam etmektedir. Bugüne kadar birçok uluslararası ortamda ülkesini temsil eden, ulusal ve uluslararası basın kuruluşlarına mülakatlar veren, yerine göre manşetlerde yer alan ve ülkesinin enerji politikalarının belirlenmesinde önemli katkılar ortaya koyan Akyener, Cumhurbaşkanlığı makamına özel olarak hazırlanan “Ulusal Güvenlik Yapılanması” ve “Devlet E-Hafıza” gibi proje gruplarında da yer almıştır. Çok iyi derece İngilizce bilen Akyener, evli ve üç çocuk babasıdır.

Bir cevap yazın