Rusya ve Nükleer Enerji Profili Özeti
Ocak 20, 2022
KONTEYNER SIKINTISININ NAVLUN MALİYETLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ ve ÇİN
Şubat 2, 2022

ENERJİDE KÜRESEL DALGALANMALAR

 

Oğuzhan Akyener

 

Brent petrol fiyatları 90 dolar seviyesini geçti! Neden mi?

Birçok sebebi var ama;

-Birincil sebebi pandemi dönemindeki fiyat krizinin etkilerini henüz üzerinden atamamış olan büyük petrol ihracatçılarının içinde bulunduğu durum! Çünkü petrol arzını sürdürebilmek ve arttırabilmek için sürekli yeni yatırımlara ihtiyaç duyulmakta. Fakat 2020 yılında birçok petrol ihracatçısı ülke öyle derin yaralar aldı ki, arzı büyütme hedeflerinin yeniden normale dönebilmesi için biraz daha zamana ihtiyaç var gibi… Dolayısıyla; arzın talebe bağlı olarak büyümesinde (kısmi de olsa) sorun var!

-ABD ve Çin gibi dev tüketicilerin stokları azaldı.

-Talep Omicron varyantına rağmen artmaya devam ediyor.

-Çok az da olsa Rusya – Ukrayna gerilimi algısal anlamda süreci etkiliyor…

100 dolarların üzerini görecek miyiz?

Önümüz kış; sevkiyatların aksaması, talebin koşullara bağlı olarak artmaya devam etmesi, kömür ve doğalgaz piyasalarındaki arz ve fiyat problemleri, doğal afetler sebebiyle (kasırga vs.) üretimin bölgesel olarak negatif etkilenmesi, spekülatif politik gerginlikler gibi nedenlerle kısa süreli 100 $ bandının aşılması söz konusu olabilecektir.

Fakat artık fiyatları başarılı bir şekilde dengeleyen OPEC+; ABD ve Çin’i tamamıyla karşısına alacak ve alternatif kaynakların ekmeğine yağ sürecek seviyelerde çok kalınmasına müsaade etmeyecektir…

Dolayısıyla 2022 yılı için ortalama 85 – 95 $ arasında dalgalı bir fiyat bandının makul olduğunu ifade edebiliriz.

Doğalgaz ve kömür fiyatları için yeni krizler beklenilebilir mi?

İki enerji türü için de yeniden arz ve fiyat krizleriyle karşılaşmak mümkün. Hatta şu anki durumda dahi, ortalama Avrupa gaz fiyatları 27 $/mmBTU seviyelerini, Asya kömür piyasa fiyatları ise yıl başından bu yana yakalanan artış trendi ile yeniden 230 $/ton seviyelerini yakalamış durumda…

Bu arz ve lojistik alanındaki yetersizliklerin neden olduğu fiyat krizlerinin zaten devam ediyor olduğunu göstermekte…

Daha da sertleşen kış koşulları, talep ve nakliyeyi biraz daha tetiklerse; fiyatların Avrupa için 50 $’ların üstünü, kömür için ise yeniden 300 $’ların üstünü görmesi ihtimali gerçekleşebilecektir. Fakat bu kriz ortamı mart ortası gibi (hava koşullarının biraz ılımanlaşması ile) normale yaklaşacaktır.

Dolayısıyla nisan ayında yeniden;

-Avrupa gaz fiyatları için 18 $/mmBTU,

-Asya gaz fiyatları için 25 $/mmBTU,

-Asya kömür fiyatları için 140 $/ton seviyelerini görebileceğiz…

Yaşanan bu krizler küresel enflasyonu nasıl etkiliyor?

Küresel ölçekte enflasyon; artan enerji maliyetleri, pandemi döneminde çıkarılan destek paketlerinin sebep olduğu likidite balonu, navlun ve lojistik fiyatları sebebiyle artmaktadır.

Bu süreçte enerji maliyetlerindeki yerine göre birkaç katı bulan artışlar ise özellikle enerji yoğunluğu yüksek olan bütün sektörlerdeki enflasyon miktarlarını yukarı yönlü etkilemektedir. Bu da direkt ve dolaylı etkileri ile diğer sektörlere de yayılmakta ve süreç zorlaşmaktadır.

Rusya – Ukrayna gerilimi nereye gider? Süreçleri nasıl etkiler?

Rusya – Ukrayna geriliminin bir sıcak savaşa dönme ihtimali (her türlü siyasi söylemin aksine) çok zayıftır. Bu sebeple gerginlik devam etse de reel anlamda süreçlerin etkileneceği bir durum yaşanmayacaktır.

Dolayısıyla Rusya’nın petrol veya doğalgaz arzını durdurması veya durdurmaya zorlanması pek muhtemel değildir. Tabii gerginlik piyasaları algısal anlamda negatif etkilemeye devam edecektir. Etki oranı da diğer faktörlere bağlı olarak kendini hissettirecektir.

 

 

 

 

 

 

 

Oğuzhan AKYENER
Oğuzhan AKYENER
Oğuzhan Akyener 1983 yılında Gönen’de doğmuştur. Eğitim hayatına Gönen Şehit Rahmi İlkokulunda başlamış ve orta okuldan itibaren, Gönen Anadolu Lisesi’nde devam etmiştir. 2001 yılında buradan mezun olduktan sonra, Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ)’nde Petrol ve Doğalgaz Mühendisliği’nde lisans eğitimine başlamıştır. ODTÜ’de öğrenim gördüğü dönemde çok aktif bir öğrencilik hayatı geçiren Akyener, birçok sosyal projede görev almış, TESPAM’ı bir öğrenci kulübü olarak hayata geçirmiş, eş zamanlı olarak Anadolu Üniversitesi’nde İşletme alanında eğitim almaya başlamış, Gönen Jeotermal Kaynakları ile ilgili projeler hazırlamış ve birçok uluslararası ortamda konuşmacı olarak ülkesini ve kurucusu olduğu öğrenci kulüplerini temsil etmiştir. 2006 yılında ODTÜ Petrol ve Doğalgaz Mühendisliğinden, 2008 yılında ise Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesinden mezun olmuştur. Aynı zamanda ODTÜ mezuniyeti sonrasında, Gönen Belediyesi’ne “Jeotermal Rezervuar Yönetimi” ve yüzey tesisleri alanında bir yıl boyunca danışmanlık hizmeti vermiştir. Bu süreçte de eş zamanlı olarak bir dış ticaret firmasında iş hayatına başlamıştır. 2006 yılı sonunda TPAO Yurtdışı Projeler Dairesi’nde Rezervuar Mühendisi olarak göreve başlayan Akyener, kurumun Azerbaycan, Libya, İran, Cezayir, Irak, Tunus, Kazakistan, Brezilya, Ukrayna, Suriye, Özbekistan, Türkmenistan, İngiltere, Rusya gibi birçok projesinde aktif görev almıştır. Ayrıca 2007 yılında ODTÜ Jeodezi ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Bölümünde, uzaktan algılama ve CBS tabanlı sistemler alanında akademik çalışmalar yapmıştır. 2007 – 2009 yılları arasında TPAO’nun Libya Ofisinde teknik ihalelerin değerlendirilmesi kapsamında dönüşümlü olarak görev almıştır. 2010 – 2011 yılları arasında Ağrı Doğubayazıt İlçesinde (kısa dönem olarak) askerlik görevini tamamlamıştır. Askerlik sürecinde de, “Bölük İçi Kalite Çemberi” gibi bazı yeni uygulamaların hayata geçmesine vesile olmuştur. 2011 – 2014 yılları arasında TPAO’nun Azerbaycan ofisine, ilgili bütün projelerden sorumlu Teknik Müdür olarak atanmış ve TPAO’yu ilgili uluslararası ortamlarda temsil etmiştir. 2014 – 2018 yılları arasında, TPAO’nun Merkez Ofisinde Yurtdışı Projeler ve İş Geliştirme alanında danışmanlık görevini sürdürmüştür. Ayrıca Azerbaycan’dan Türkiye’ye dönüş yaptıktan sonra, 2015 yılında, bir öğrenci kulübü olarak başlattığı TESPAM’ı bir düşünce kuruluşu olarak yeniden aktive etmiş ve TESPAM bünyesinde birçok uluslararası çalışma ve projeye imza atmıştır. 50’den fazla makalesi, yüzlerce köşe yazısı, onlarca röportajı farklı ortamlarda yayınlanmış ve ulusal, uluslararası arenada beğeni kazanmıştır. TESPAM bünyesinde çıkartılan “Energy Policy Turkey” ve “Turkish Journal of Energy Policy” dergilerinin yazarı ve imtiyaz sahibidir. “Enerji Panorama” ve “Yerli Düşünce” dergilerinde de köşe yazarlığı yapmakta, TESPAM’ın başkanlığını, TENVA’nın yönetim kurulu üyeliğini ve Kıbrıs Bahçeşehir Üniversitesi Deniz Hukuku Uygulamaları Araştırma Merkezi’nin de danışmanlar kurulu üyeliğini sürdürmektedir. Köklerine bağlı, şehirlileşme üzerine kurulan bir medeniyet tasavvurunu hayata geçirme gayesiyle faaliyet gösteren; “Cuma Ağacı” derneğinin ise kurucu başkanıdır. Farklı alanlarda kaleme aldığı (“Peygamber Ordusunda Askerlik”, “Cuma Rüzgarı”, “Bizim Halep: Enerji Harekatı”, “Doğu Akdeniz Gaz Politikaları”, “Enerji-Güvenlik-Siyaset Boyutlarıyla Suriye İç Savaşı”, “Türk-İslam Dünyasında Enerji Birliği” ve “Yeni Türkiye Vizyonunu Taşıyan Örnek Bir Belediyecilik Anlayışı” isimlerinde) 7 adet kitabı bulunan Akyener, 2016 yılında Yıldırım Beyazıt Üniversitesi’nde İşletme alanında yüksek lisans programını tamamlamıştır. 2017 yılında ise Polis Akademisi’nde Uluslararası Güvenlik alanında başladığı ve tamamlanmak üzere olan akademik çalışmalarına ek olarak, hukuk ve uluslararası ilişkiler alanlarında da farklı üniversitelerde eğitimine devam etmektedir. Bugüne kadar birçok uluslararası ortamda ülkesini temsil eden, ulusal ve uluslararası basın kuruluşlarına mülakatlar veren, yerine göre manşetlerde yer alan ve ülkesinin enerji politikalarının belirlenmesinde önemli katkılar ortaya koyan Akyener, Cumhurbaşkanlığı makamına özel olarak hazırlanan “Ulusal Güvenlik Yapılanması” ve “Devlet E-Hafıza” gibi proje gruplarında da yer almıştır. Çok iyi derece İngilizce bilen Akyener, evli ve üç çocuk babasıdır.

Bir cevap yazın