BİR SONRAKİ YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAĞI YAĞMUR OLABİLİR Mİ?
Şubat 22, 2020
İRAN KÜRESEL YAPTIRIM TEHDİDİ İLE KARŞI KARŞIYA
Şubat 24, 2020

RUSYA VE UKRAYNA NEDEN HALA MİLYON DOLARLIK ANLAŞMALAR YAPIYOR?

 

ÜMMÜ İREM YILDIZ

RUSYA VE UKRAYNA NEDEN HALA MİLYON DOLARLIK ANLAŞMALAR YAPIYOR?

 

Rusya ve Ukrayna arasındaki tarihin getirdiği anlaşmazlık ve sorunlar günümüzde de etkisini sürdürmekte ve dahi bu sorunlara yenileri de eklenmektedir. Peki, bu kadar problem varken neden hala Rusya ve Ukrayna arasında milyon dolarlık anlaşmalar yapılıyor?

Avrupa, enerji ihtiyacının 3’te birini Rusya’dan karşılıyor. Tahmin edebileceğiniz gibi bu durumda devreye Ukrayna giriyor. Rusya, Avrupa’ya olan enerji ihracatını Ukrayna üzerinden yapmakta. Rus gaz tekeli olan Gazprom’un yaptığı açıklamaya göre, Rusya’nın Avrupa’ya gaz ihracatı 2010 yılında 138,6 milyar metreküpten 2018’de 200,8 bcm’ye yükseldi. Enerji ihtiyacının ve ihracatının arttığı bu dönemde tam da bu noktada en başta bahsettiğim anlaşmazlıklar ve problemler Rusya’nın enerji yoluna taş koymakta. 2014’te yaşanan Euromaidan Eylemleri ve Rusya’nın Kırım’a ve Donbas’a yaptığı askeri müdaheleden sonra Rusya, Ukrayna’ya olan bağımlılığını azaltmak istedi ve yeni yollar aramaya başladı.

Ukrayna’nın tekelinde olan Naftogaz’ın söylediklerine göre, bu ihracatın %40’ı Ukrayna’dan geçiyor. Naftogaz’ın gelirlerinin yaklaşık %27’si buradan karşılanmakta olup Rusya, Kiev’e 3 milyon dolar ödüyor. Yine de şirkete göre bu miktar az. 2009 ve 2018 arasında 849 bcm Rus gazı Ukrayna’ya geçti ancak bu dönemde anlaşma 1,110 bcm’di.

Bu şartlarda Gazprom 2 tane çok önemli projeye imza attı: Nord Stream 2 ve Türk Akımı. Bu projelerde amaçladığı şey deniz yolu üzerinden Avrupa’ya enerji taşımak ve Ukrayna’yı bu kolay gelirden mahrum bırakmaktı. Gazprom, Nord Stream 2’nin Kiev ile 10 yıllık sözleşmesinin bittiği zamana yakın bir tarihte kullanıma hazır olacağını umuyordu. Gelgelelim, her şey planlandığı gibi ilerlemedi.

Öngörülen lansman Danimarka hükümetinin karasularına izin verilmesi konusundaki gecikmeleri nedeniyle 2021’e ertelendi. Nord Stream 2 olmadan Moskova, 21 Aralık’ta Kiev ile 2020 ve 2024 yılları arasında en az 225 bcm  Rus gazının Ukrayna sınırlarından geçeceği yeni bir antlaşma imzalamak zorunda kaldı. Naftogaz antlaşmadan alacağı kazancın 7 milyar dolar üzerine çıkacağını söyledi. Ayrıca Gazprom  Naftogaz’a iki şirket arasında uzun süredir devam eden yasal bir anlaşmazlığı devam sona erdirmek için 2,9 milyar dolar ödemeyi kabul etti.

Buradan da anlaşılacağı üzere, Rusya hala Ukrayna boru hattına ihtiyacı var ve Nord Stream 2, Türk Akımı gibi projeler kullanıma açılmadığı sürece ne kadar siyasi ve politik anlamda aralarında anlaşmazlıklar olsa da, Ukrayna ile antlaşmalar yapmaya devam etmek zorunda.

 

Bir cevap yazın