Author: Mücahit Dizman

  Enerji Güvenliğinde Devlet-Dışı Aktörlerin Rolü Geleneksel olarak enerji güvenliği devletlerarası bir mesele gibi görünse de günümüzde devlet-dışı aktörlerin rolü giderek belirleyici hale gelmektedir. Uluslararası enerji şirketleri, finans kuruluşları ve sivil toplum (STK)/çevre hareketleri, enerji arz ve talep dengelerini, yatırım tercihlerini ve politik kararları etkileyerek enerji güvenliğinin seyrini biçimlendirmektedir. Kamudan bağımsız gibi görünse de bu...

Avrupa Birliği’nin Enerji Güvenliği Stratejileri AB, enerji güvenliğine uzun yıllardır ortak politikalarının merkezinde yer vermektedir. AB’nin enerji güvenliği stratejileri, üye ülkelerin ortak çıkarlarını korumak adına kaynak ve tedarikçi çeşitlendirmesi, iç enerji piyasanın entegrasyonu ve yenilenebilir enerji yatırımları ekseninde şekillenmiştir. 2000’li yılların başından itibaren AB, özellikle doğu komşularıyla yaşanan gaz arz sorunları sonrasında, Enerji Strateji Belgeleri...

ABD ve Çin’in Enerji Güvenliği Yaklaşımlarının Karşılaştırılması   ABD ve Çin, dünyanın en büyük iki ekonomisi ve enerji tüketicisidir. Ancak enerji güvenliğine yaklaşımları tarihi, coğrafi ve politik koşullar nedeniyle belirgin farklılıklar göstermektedir. Her iki ülke de enerji güvenliğini ulusal güvenliğin stratejik bir unsuru olarak görse de bunu sağlama yöntemlerinde dış politika öncelikleri, yerli üretim imkânları,...

Portekiz ve İspanya’da Yaşanan Elektrik Kesintilerinin Kritik Altyapılara Etkisi   Giriş Nisan 2025’te İber Yarımadası’nı vuran büyük ölçekli elektrik kesintisi, İspanya ve Portekiz’de milyonlarca insanı saatlerce elektriksiz bırakmıştır (Rannard ve Halil, 2025). Bu olay, bölgenin enerji güvenliğinin kırılganlıklarını gözler önüne sermiştir. Enerji güvenliği yalnızca sürekli enerji arzını değil kritik altyapıların dayanıklılığını, birbirine entekoneksiyonu (bağımlılık) ve...

Nord Stream Boru Hattı Patlamalarının Çok Boyutlu Değerlendirilmesi 26 Eylül 2022’de Baltık Denizi’nde Nord Stream 1 ve Nord Stream 2 doğalgaz boru hatlarında meydana gelen patlamalar, Avrupa enerji güvenliği gündemini altüst eden stratejik şoklardan biri olarak tarihe geçmiştir. İsveç, Danimarka ve Almanya tarafından yürütülen ayrı ceza soruşturmalarının ilk bulguları patlamaların “kasten gerçekleştirilen sabotaj” olduğunu ortaya...

Kuznets Eğrisinin Çevreye Uyarlanması   Günümüz dünyasında ekonomik gelişmişliğe ulaşmak için kapsamlı bir büyüme politikası izlenmesi gerekmektedir. Bu politika oluşturulurken neredeyse her alana değinen ve sürdürülebilir parametreler benimsemek önemlidir. Çevresel yönüyle sürdürülebilir politikaların üretilmesi de bunlardan birisidir. Enerji güvenliğinin merkezinde yer alan çevresel politikalar, kaynak çeşitliliği, enerji arz güvenliği veya fiyat istikrarı gibi giderek önemi...

Enerji Yoğunluğu Giriş Enerji yoğunluğu, iktisadi üretim veya faaliyet başına harcanan enerji miktarını ifade etmektedir. Genel olarak hesaplanması, Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla (GSYİH) ve tüketilen enerji miktarıyla ölçülmektedir. İktisadi verimlilik ve enerji tüketim ivmesi arasındaki ilişkiyi anlamak için önemli bir yere sahiptir. Araştırmada, enerji yoğunluğunun kavramsal çerçevesi, ekonomik ve çevresel etkileri ile küresel enerji politikalarındaki...

Kritik Enerji Altyapısı Enerji, günümüz toplumlarının sürdürülebilirliği ve kalkınması için kritik öneme sahiptir. Elektrik hatları, petrol ve doğalgaz boru hatları, nükleer santraller, güneş panelleri veya rüzgârgülü gibi kritik enerji altyapıları, ulusal güvenlik, iktisadi kalkınma ve kamusal sürdürülebilirlik açısından büyük öneme sahiptir (Yergin, 2003). Kritik enerji altyapılarının korunması, siber saldırılar, doğal felaketler ve terörizm karşısında uluslararası...

Enerji Milliyetçiliği Enerji, en temel haliyle iş başarabilme kabiliyeti ya da kapasitesi olarak ifade edilmektedir. Enerjinin çok çeşidi mevcut olup mekanik, kimyasal, ısıl veya nükleer enerji bunlardan bazılarıdır (Yergin, 2006). Çağdaş toplulukların ekonomik olarak güçlenmesi, kalkınması, büyümesi ve sanayileşmesindeki artış enerji talebini doğru orantılı şekilde etkilemektedir. Milliyetçilik, bir milletin sahip olduğu egemenliği, ideolojiyi, kültürü, çıkarlarını...